بحث جدایی آلبرتا از کانادا حالا وارد یکی از جدی‌ترین مراحل تاریخ خودش شده و رسانه‌های بین‌المللی مثل گاردین، رویترز و AP امروز به‌طور گسترده به آن پرداختند.

ماجرا از جایی داغ‌تر شد که نخست‌وزیر آلبرتا، Danielle Smith، اعلام کرد مردم این استان در ماه اکتبر قرار است در یک رأی‌گیری مهم شرکت کنند؛ رأی‌گیری‌ای که می‌تواند مسیر برگزاری یک رفراندوم رسمی برای جدایی از کانادا را باز کند.

روزنامه گاردین در گزارش مفصل امروز خود، این وضعیت را با ماجرای «برگزیت» در بریتانیا مقایسه کرده و نوشته بسیاری از تحلیلگران معتقدند اسمیت برای آرام کردن جناح‌های جدایی‌طلب داخل حزب محافظه‌کار خود، وارد بازی خطرناکی شده که ممکن است از کنترل خارج شود.  

طبق گزارش‌ها، هرچند خود دنیل اسمیت گفته شخصاً طرفدار جدایی نیست، اما فشار گروه‌های استقلال‌طلب در آلبرتا به‌شدت افزایش پیدا کرده است. بسیاری از این گروه‌ها معتقدند دولت فدرال طی سال‌های گذشته با سیاست‌های زیست‌محیطی و مالیاتی به صنعت نفت آلبرتا آسیب زده است.  

در همین حال، نخست‌وزیر کانادا Mark Carney واکنش نشان داده و گفته «آلبرتا بخش ضروری آینده کاناداست» و دولت فدرال تلاش خواهد کرد تنش‌ها را کاهش دهد.

اما ماجرا فقط سیاسی نیست.
دادگاه عالی آلبرتا اخیراً یکی از کمپین‌های جمع‌آوری امضا برای جدایی را متوقف کرد، چون گفته شد مشورت لازم با First Nations انجام نشده است. برخی حقوقدان‌ها هم تأکید کرده‌اند که طبق قانون اساسی کانادا، جدایی یک استان عملاً بسیار پیچیده و نزدیک به غیرممکن است و نیاز به مذاکرات سراسری و موافقت‌های متعدد دارد.  

گاردین همچنین نوشته نگرانی‌هایی درباره دخالت جریان‌های سیاسی آمریکایی در حمایت از جدایی آلبرتا وجود دارد و برخی چهره‌های نزدیک به جریان MAGA در آمریکا علناً از این ایده حمایت کرده‌اند. حتی گزارش‌هایی درباره مذاکرات غیررسمی برخی گروه‌های جدایی‌طلب با مقام‌های آمریکایی منتشر شده است.  

با این حال، نظرسنجی‌های جدید نشان می‌دهد هنوز اکثریت مردم آلبرتا و کانادا مخالف جدایی هستند. طبق داده‌های Angus Reid، حدود ۶۷ تا ۷۹ درصد کانادایی‌ها با جدا شدن آلبرتا مخالفت می‌کنند.